Korte inhoud van 'Requiem voor een Vriend'

J.J. Voskuil

November 2002

[Omslag van Requiem voor een Vriend]



Precies twee jaar na het laatste deel van Het Bureau, de roman waarmee hij gans literair Nederland verbaasde en begeesterde, verschijnt ‘de nieuwe Voskuil’. Dat dit nieuwe werk van andere aard is dan Voskuils voorgaande boeken, blijkt reeds hieruit dat zijn alter ego Maarten Koning er niet in voorkomt. Het is, zoals het woord requiem aangeeft, ‘een geschrift ter ere van een overledene’. Tegelijk is het onvervreemdbaar 100% Voskuil.

Requiem voor een vriend beschrijft de geschiedenis van een vriendschap die haar oorsprong vindt op de middelbare school, vorm krijgt op de universiteit en in de jaren daarna steeds hechter wordt. Wat de hoofdpersoon van anderen onderscheidt, is zijn scepsis. Aarzelend op de drempel van de maatschappij, niet bij machte ergens in te geloven of zich aan iemand te binden, lijkt hij aan het begin te staan van een leven zonder illusies. In de gesprekken met hem uit zich dat in het ontbreken van taboes. Met hem is alles bespreekbaar. Onafhankelijk in zijn oordeel, hardnekkig in het zoeken naar waarheden, maar ook illusieloos en relativerend, op die eigenschappen berust de waarde van zijn vriendschap.
Dat verandert als hij kort voor zijn 35e verjaardag toch nog een vrouw vindt, die zelf uitgesproken meningen heeft. Zijn standpunten verliezen hun voorlopigheid, hij begeeft zich op het terrein van de politiek dat hem voordien vreemd was, en toont op dat gebied een ambitie die hem ten slotte zelfs in de Tweede Kamer brengt. Dat vervreemdt hem van zijn vroegere vrienden. Ze groeien politiek van hem weg en herkennen hem niet meer in het fanatisme waarmee hij zijn standpunten naar voren brengt. De bezoeken over en weer worden schaarser, de tegenstellingen scherper, de contacten plichtmatig. Het heeft er jarenlang alle schijn van dat ook deze vriendschap, zoals zoveel jeugdvriendschappen, in de volwassenheid zal doodbloeden, tot zijn leven onverwacht een dramatische wending neemt, die ten slotte zal leiden tot een tragisch einde.
Requiem voor een vriend is een poging achteraf, door alle feiten op een rij te zetten greep te krijgen op een leven dat bij herhaling onvoorspelbaar is gebleken.

[Gegevens beschikbaar gesteld door Uitgeverij Van Oorschot]

© van deze pagina JDF van Halsema 2002


One page up